ลูกค้าขอใบกำกับภาษีก่อนจ่ายค่าบริการ บริษัทต้องนำส่ง VAT ก่อนได้เงินหรือไม่?

เข้าใจจุดเกิด VAT ของงานบริการเมื่อออกใบกำกับภาษีก่อนรับเงิน แยกใบแจ้งหนี้ออกจากเอกสารภาษี พร้อมแนวทางวางบิลและเตรียมเงินนำส่ง

เจ้าของสตูดิโอถ่ายภาพตรวจใบกำกับภาษีและปฏิทินรับชำระกับลูกค้า

บทความภาษี · ตรวจข้อมูล 16 พฤศจิกายน 2569

ประเด็นสำคัญ

สำหรับงานบริการทั่วไปที่อยู่ในหลักเกณฑ์มาตรา 78/1(1) การออกใบกำกับภาษีก่อนรับเงินอาจทำให้ VAT เกิดขึ้นก่อนเงินเข้า จึงต้องแยกการวางบิล การออกเอกสารภาษี และกำหนดชำระของลูกค้าให้ชัด

เครดิตลูกค้าไม่ได้เลื่อนเดือนภาษีให้เสมอไป

สตูดิโอถ่ายภาพรับงานบริษัทและให้เครดิต 60 วัน ลูกค้าขอเอกสารเพื่อเข้ารอบจ่าย เจ้าของกิจการจึงออกใบกำกับภาษีทันทีโดยคิดว่าจะส่ง VAT ตอนรับเงิน เมื่อถึงรอบยื่นกลับพบว่าต้องเตรียมเงินภาษีก่อนลูกค้าชำระ

ปัญหานี้เริ่มจากการเรียกรวมเอกสารทุกอย่างว่า “บิล” ทั้งที่ใบเสนอราคา ใบแจ้งหนี้ ใบกำกับภาษี และใบเสร็จมีหน้าที่ต่างกัน ควรตรวจว่าลูกค้าต้องการเอกสารใดและธุรกรรมเกิดถึงขั้นไหนก่อนออกจริง

บทความนี้เน้นผู้ประกอบการจดทะเบียน VAT ที่ให้บริการทั่วไป ไม่ใช้แทนหลักเกณฑ์เฉพาะของบริการบางประเภทหรือสถานการณ์พิเศษ

วันที่ต้องตรวจ ไม่ได้มีเพียงวันรับเงิน

มาตรา 78/1(1) กำหนดจุดเกิดความรับผิดของบริการทั่วไปเมื่อรับชำระ แต่หากออกใบกำกับภาษีหรือมีการใช้บริการก่อน ความรับผิดอาจเกิดก่อนตามส่วนของการกระทำนั้น จึงต้องตรวจเหตุการณ์ทั้งหมด ไม่เลือกเฉพาะวันเงินเข้าธนาคาร อ่านมาตรา 78/1 จากกรมสรรพากร

เหตุการณ์ประเด็นที่ต้องแยกตรวจ
ส่งใบแจ้งหนี้เป็นเอกสารเรียกเก็บหรือมีการออกใบกำกับภาษีร่วมด้วย
รับชำระบางส่วนส่วนที่ชำระและจุดเกิดภาษีของงวดนั้น
ออกใบกำกับภาษีก่อนรับเงินมูลค่าที่ออกและเดือนภาษีที่เกี่ยวข้อง
เริ่มใช้หรือรับประโยชน์จากบริการข้อเท็จจริงการใช้บริการและเงื่อนไขเฉพาะ

การใช้ใบแจ้งหนี้แยกต่างหากไม่ได้ทำให้เลื่อน VAT ได้ หากมีเหตุอื่นที่ทำให้ภาษีเกิดแล้ว

แยกเอกสารวางบิลออกจากใบกำกับภาษีอย่างมีระบบ

ก่อนรับงาน ให้ตกลงรอบวางบิล เอกสารตรวจรับและกำหนดจ่ายกับลูกค้า ฝ่ายบัญชีควรช่วยตรวจชื่อเอกสารและข้อความบนแบบพิมพ์ โดยเฉพาะแบบที่รวม “ใบแจ้งหนี้/ใบกำกับภาษี” ไว้ในใบเดียว

เมื่อถึงจุดที่ต้องออกใบกำกับภาษี ผู้ประกอบการต้องดำเนินการตามหน้าที่ ไม่รอจนลูกค้าสะดวกจ่าย ส่วนกรณีที่ยังไม่เกิดจุดภาษีและใช้ใบแจ้งหนี้เพื่อเสนอจ่าย ควรให้เอกสารสะท้อนสถานะนั้นจริง ดูหน้าที่ออกใบกำกับภาษีตามมาตรา 86

เก็บเลขอ้างอิงเชื่อมใบแจ้งหนี้ ใบกำกับภาษี และใบเสร็จ เพื่อป้องกันทีมขายออกเอกสารซ้ำเมื่อเปลี่ยนสถานะจากวางบิลเป็นรับเงิน

ตัวอย่างออกใบกำกับภาษีเดือนหนึ่ง รับเงินอีกเดือน

สมมติบริษัทให้บริการที่อยู่ใน VAT 7% มูลค่าก่อนภาษี 50,000 บาท ออกใบกำกับภาษีวันที่ 20 มกราคม รวม 53,500 บาท และลูกค้าจ่ายวันที่ 20 มีนาคม โดยไม่มีเหตุที่ทำให้เกิด VAT ก่อนเดือนมกราคม ภาษีขาย 3,500 บาทจากเอกสารนี้ต้องพิจารณาในรอบมกราคม ไม่รอเงินเข้าเดือนมีนาคม

จำนวน VAT ที่ต้องชำระสุทธิของทั้งเดือนยังขึ้นกับภาษีขายรายการอื่น ภาษีซื้อที่มีสิทธิ และเครดิตยกมา ไม่ได้แปลว่าทุกกรณีต้องโอนเพิ่ม 3,500 บาทพอดี

เมื่อได้เงินในเดือนมีนาคม ให้ตัดลูกหนี้และออกหลักฐานรับชำระตามข้อเท็จจริง ไม่สร้างภาษีขายรายการเดิมอีกครั้ง หากลูกค้าหักภาษี ณ ที่จ่าย ต้องแยกยอดนั้นกับเงินรับจริงด้วย

ออกไปแล้วหรือพบว่ายื่นผิดเดือน ควรเริ่มตรงไหน

  1. รวบรวมใบกำกับภาษี สัญญา วันส่งมอบ วันใช้บริการและหลักฐานรับเงิน
  2. ตรวจว่าบันทึกรายงานภาษีขายและยื่นแบบเดือนไหนไปแล้ว
  3. ให้นักบัญชีเทียบเดือนที่ถูกต้องและผลต่อแบบที่ยื่น
  4. กำหนดวิธีแก้และตรวจหลักฐานหลังดำเนินการ

ไม่ควรยกเลิกใบกำกับภาษีเพียงเพื่อเลื่อนเดือนภาษี หรือออกใบลดหนี้เพียงเพราะลูกค้าจ่ายช้า การแก้เอกสารและลดภาษีต้องมีเหตุและเงื่อนไขรองรับ

ในงานประจำเดือน ควรทำรายงานลูกหนี้ที่ VAT เกิดแล้วแต่ยังไม่รับเงิน เพื่อให้ผู้บริหารวางเงินสำรองและเร่งติดตามตามรอบที่ตกลงไว้

คำถามที่พบบ่อยก่อนออกเอกสารให้ลูกค้า

ใช้คำว่าใบแจ้งหนี้แล้วไม่มี VAT เสมอหรือไม่?

ไม่เสมอ ต้องตรวจว่ารับเงินหรือเกิดการใช้บริการแล้วหรือไม่ รวมถึงรายละเอียดเอกสารที่ออก ไม่ตัดสินจากชื่อบนกระดาษเพียงอย่างเดียว

ยังไม่ได้รับเงิน จึงไม่มีรายได้ทางบัญชีใช่ไหม?

การรับรู้รายได้ทางบัญชีกับ VAT มีหลักเกณฑ์ต่างกัน ให้ตรวจขอบเขตงาน ผลงานและมาตรฐานที่กิจการใช้แยกจากวันรับเงิน

จะลดภาระเงินหมุนเวียนอย่างไรโดยไม่เลื่อนภาษีผิด?

วางเงื่อนไขมัดจำ งวดงาน รอบวางบิล และเครดิตก่อนรับงาน พร้อมประเมินภาษีที่จะเกิดในแต่ละช่วง ไม่แก้วันที่ย้อนหลังหลังธุรกรรมเกิดแล้ว

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

ตัวเลขและสถานการณ์ใช้เพื่ออธิบายแนวคิด การดำเนินการจริงต้องตรวจข้อเท็จจริง เอกสาร และหลักเกณฑ์ที่ใช้กับกิจการนั้น

แชร์