
ประเด็นสำคัญ: วันที่ในใบแจ้งหนี้และวันโอนเงินไม่ใช่คำตอบเดียวว่ารายการอยู่ปีใด ต้องดูสิ่งที่เกิดขึ้นจริงตามสัญญาและหลักฐานส่งมอบ พร้อมแยกประเด็นบัญชีออกจาก VAT และภาษีหัก ณ ที่จ่าย
ตรวจสี่วันที่อาจไม่อยู่ในปีเดียวกัน
งานจัดกิจกรรมเสร็จปลายธันวาคม แต่ผู้รับเหมาออกบิลต้นมกราคม เจ้าของอาจส่งให้นักบัญชีในแฟ้มปีใหม่ทั้งหมด ทำให้ต้นทุนของงานปีเก่าตกหล่น ทั้งที่การรับงานและการจ่ายเงินเป็นคนละเหตุการณ์
แยกวันตกลงงาน วันส่งมอบหรือรับบริการ วันออกเอกสาร และวันรับหรือจ่ายเงินไว้คนละช่อง เมื่อข้อมูลไม่ตรงกันให้ระบุสาเหตุ เช่น ออกบิลตามรอบลูกค้า หรือตรวจรับงานล่าช้า
ตามTFRS for NPAEs ข้อ 3.3 การรับรู้รายการใช้เกณฑ์คงค้าง จึงต้องพิจารณางวดที่เกิดรายการ แม้เงินจะเคลื่อนไหวอีกงวด สำหรับกิจการที่ใช้มาตรฐานอื่น ให้ตรวจหลักเกณฑ์ที่เกี่ยวข้องกับกิจการนั้น
ห้ารายการที่ควรคัดออกมาตรวจแยกก่อนปิดงบ
| สถานการณ์ | หลักฐานที่ควรหาเพิ่ม |
|---|---|
| รับบริการแล้ว แต่ยังไม่ได้บิล | ข้อตกลง ขอบเขตงาน และหลักฐานรับบริการ |
| ส่งสินค้าแล้ว แต่ยังไม่เรียกเก็บ | เงื่อนไขส่งมอบ ใบส่งของและการรับของ |
| จ่ายเงินแล้ว แต่บริการครอบคลุมปีถัดไป | ช่วงเวลาตามสัญญาและสิทธิที่ได้รับ |
| รับเงินลูกค้าก่อนทำงาน | เงื่อนไขเงินรับล่วงหน้าและสถานะส่งมอบ |
| มีของเข้าหรือออกคลังใกล้สิ้นปี | เอกสารเคลื่อนย้ายและเงื่อนไขกรรมสิทธิ์ |
ตารางนี้เป็นรายการเพื่อชี้เป้า ไม่ใช่สูตรตัดสินทุกธุรกรรม เช่น ใบส่งของที่ลงวันที่ธันวาคมยังต้องตรวจว่าการส่งมอบเกิดจริงเมื่อไรและมีเงื่อนไขอะไร ไม่เลือกปีจากชื่อแฟ้มหรือวันที่พิมพ์เอกสารเพียงอย่างเดียว
ตัวอย่างค่าบริการเดือนธันวาคมที่ได้รับบิลในมกราคม
สมมติบริษัทใช้บริการดูแลสถานที่ครบเดือนธันวาคมตามสัญญา 30,000 บาท รับบิลวันที่ 5 มกราคม และจ่ายวันที่ 15 มกราคม โดยตัวอย่างละรายละเอียดภาษีไว้ก่อน
เมื่อยืนยันว่าบริการของเดือนธันวาคมเกิดครบและมีภาระจ่ายตามสัญญาแล้ว ควรส่งให้นักบัญชีพิจารณาค่าใช้จ่ายกับยอดค้างจ่ายของปีที่สิ้นสุดธันวาคม ไม่รอเอาเงินจ่ายเดือนมกราคมไปเป็นค่าใช้จ่ายใหม่ทั้งหมด
เมื่อบิลและการจ่ายเงินจริงเข้าระบบ ต้องจับคู่กับรายการค้างเดิมเพื่อไม่บันทึกค่าใช้จ่ายซ้ำสองปี หากยอดจริงต่างจากที่ประมาณไว้ ให้ตรวจสาเหตุและปรับตามข้อเท็จจริง ไม่ลบรายการค้างเพื่อเริ่มใหม่โดยไม่มีร่องรอย
ตัวอย่างนี้ไม่ใช้แทนงานที่มีเงื่อนไขตรวจรับซับซ้อน งานยังไม่เสร็จ หรือยอดที่ยังมีข้อพิพาท กรณีเหล่านั้นต้องส่งสัญญาและสถานะงานให้ตรวจเพิ่ม
บัญชีถูกงวดแล้ว ยังต้องตรวจจังหวะภาษี
มาตรา 65 แห่งประมวลรัษฎากร วางหลักเกณฑ์สิทธิในการคำนวณรายได้และรายจ่ายภาษีเงินได้นิติบุคคล จึงไม่ควรเลือกบันทึกตามเงินสดเพียงเพื่อเลื่อนกำไรไปอีกปี
ส่วน VAT และภาษีหัก ณ ที่จ่ายมีเงื่อนไขของตน ให้ทีมบัญชีแยกตรวจตามชนิดรายการ วันเกิดเหตุ และเอกสาร ไม่สรุปว่าการตั้งค่าใช้จ่ายค้างจ่ายทำให้ใช้ภาษีซื้อหรือเกิดหน้าที่หักภาษีพร้อมกันทุกกรณี
หากได้รับเอกสารช้า ให้เก็บวันรับเอกสารจริงและเหตุที่ช้าไว้ การปรับรายการบัญชีไม่ใช่การขอให้คู่ค้าเปลี่ยนวันที่ย้อนหลังให้ตรงกับปีที่อยากลง
ทำทะเบียนบิลมาช้าให้ตามกลับไปหารายการเดิมได้
- กำหนดช่วงตรวจเอกสารก่อนและหลังสิ้นปีตามลักษณะธุรกิจ
- รวบรวมรายการที่งานเกิดแล้วแต่บิลยังไม่มา และบิลที่มาแล้วแต่บริการยังไม่เริ่ม
- ใส่เลขสัญญา คู่ค้า งวดบริการ ยอดคาดหมาย และผู้ยืนยัน
- ให้ผู้รับผิดชอบตรวจหลักฐานและรายการที่ต้องปรับก่อนสรุปงบ
- ติดตามบิลจริงพร้อมจับคู่กับรายการปรับปรุงที่บันทึกแล้ว
เมื่อทีมปิดงบแจ้งว่ายอดเรียบร้อยแล้ว แต่มีเอกสารสำคัญเพิ่มเติม ให้แจ้งทันทีพร้อมสถานะงบ ไม่แทรกยอดในไฟล์คนละฉบับหรือแก้เฉพาะรายงานโดยไม่แก้รายการต้นทาง
ส่งรายการข้ามงวดให้ประเมินก่อนเร่งจัดทำงบ
เตรียมงบทดลอง บัญชีแยกประเภท รายการค้าง สัญญาสำคัญ และบิลที่เพิ่งได้รับ ระบุวันสิ้นรอบบัญชีและวันต้องใช้งบ เพื่อให้ทีมประเมินว่าต้องตรวจปรับปรุงส่วนใดก่อน
Greenpro KSP รับตรวจทานและปรับปรุงบัญชีก่อนจัดทำงบการเงิน สามารถส่งข้อมูลมาประเมินได้แม้ไม่ได้ใช้บริการรายเดือนกับบริษัท โดยกำหนดขอบเขตงานภาษี การสอบบัญชี และการนำส่งแยกให้ชัด
เจอบิลปีเก่าหลังยื่นงบแล้ว ควรลงปีใหม่เลยไหม?
ควรให้ผู้ทำบัญชีตรวจข้อเท็จจริงและความมีสาระสำคัญ รวมถึงขั้นตอนแก้บัญชีหรือภาษีที่เกี่ยวข้อง ไม่ถือว่าบิลที่มาช้าทุกใบเป็นค่าใช้จ่ายของปีที่ได้รับเสมอ
แหล่งอ้างอิงและขอบเขตข้อมูล
แหล่งอ้างอิงรองรับหลักการที่ระบุในเนื้อหา เช็กลิสต์เป็นแนวทางเตรียมงานและตัวอย่างตัวเลขเป็นสถานการณ์สมมติ ไม่ใช่ผลลัพธ์ของลูกค้า การปรับบัญชีและภาษีต้องพิจารณาหลักฐาน มาตรฐานที่กิจการใช้ ความมีสาระสำคัญ และหลักเกณฑ์ที่ใช้กับรอบบัญชีจริง
อ่านต่อเพื่อเตรียมปิดงบการเงิน
เอกสารข้ามปีหลายใบ ไม่แน่ใจว่าบัญชีอยู่ถูกงวดหรือยัง?
ส่งสถานะบัญชีและรายการบิลมาช้าให้ Greenpro KSP ประเมินบริการรับปิดงบการเงิน เพื่อวางงานตรวจทานและปรับปรุงก่อนจัดทำงบกับภาษีประจำปี
คุยกับผู้เชี่ยวชาญของเราได้เลย แจ้งประเภทธุรกิจ วันสิ้นรอบบัญชี และข้อมูลที่มี ทีมงานจะประเมินขอบเขตและค่าบริการก่อนเริ่มงาน โดยแยกงานจัดทำงบ สอบบัญชี ภาษี และการนำส่งให้ชัดเจน


